Mở đầu Nhiều người lầm tưởng 5S chỉ đơn thuần là các hoạt động dọn dẹp nơi làm việc cho sạch sẽ, nhưng thực chất không phải vậy. Đây là một hoạt động đòi hỏi sự tham gia của toàn thể nhân viên nhằm làm lộ diện những vấn đề còn tồn đọng tại nơi làm việc, từ đó giúp nâng cao năng suất và chất lượng. Tại nhiều nhà máy, hệ thống này còn được phát triển toàn diện thành 6S bao gồm: Sàng lọc (整理), Sắp xếp (整頓), Sạch sẽ (清掃), Săn sóc (清潔), Sẵn sàng (躾) và Thói quen (習慣).
Các hành động cụ thể để triển khai 5S/6S
- Phân loại và loại bỏ: Phải phân biệt rõ ràng giữa những vật dụng cần thiết và không cần thiết. Đối với những vật dụng không cần thiết, chúng ta phải vứt bỏ chúng.
- Sắp xếp khoa học: Đối với những đồ vật thường xuyên sử dụng, cần có các biện pháp sắp xếp (ví dụ như tạo các hộp, khay chứa) để luôn dễ dàng lấy ra và dễ dàng cất lại vào chỗ cũ. Không được mang các vật dụng cá nhân vào khu vực dây chuyền sản xuất.
- Duy trì vệ sinh: Hãy quy định thời gian làm sạch cụ thể, ví dụ như dành 10 phút trước khi bắt đầu giờ làm việc để tiến hành dọn dẹp vệ sinh.
- Xây dựng thói quen: Mục tiêu quan trọng là phải rèn luyện 5 yếu tố trên để chúng trở thành một “thói quen” tự nhiên, ai cũng có thể tự động thực hiện mà không cần nhắc nhở.
Tại sao 5S lại là “chìa khóa” thành công của nhà máy?
- Là gốc rễ của sản xuất: Hoạt động 6S (hay 5S) chính là nguyên điểm của ngành sản xuất. Đây là biện pháp cơ bản nhất để phòng chống các lỗi phát sinh ngay bên trong công đoạn như: sản phẩm bị lẫn dị vật, bị trầy xước, dính bẩn hay nổi cục.
- Giúp phát hiện sự cố nhanh chóng: Một nơi làm việc thực hiện tốt 5S/6S sẽ giúp mọi người dễ dàng phán đoán được đâu là trạng thái bình thường và đâu là trạng thái bất thường. Việc sắp xếp gọn gàng sẽ giúp chúng ta dễ dàng phát hiện ra các trạng thái khác thường (sự cố) đó.
- Đảm bảo chất lượng: Một môi trường làm việc tốt và quy củ sẽ tạo ra những sản phẩm có chất lượng tốt hơn.
- Môi trường làm việc an toàn: Việc tuân thủ triệt để 5S sẽ giúp tạo ra một nơi làm việc dễ dàng thao tác. Một môi trường làm việc tốt cũng chính là nền tảng để tạo ra một nơi làm việc an toàn, hướng tới mục tiêu “Không có tai nạn lao động” (Zero tai nạn).
Kết luận Mỗi cá nhân hãy luôn lưu tâm đến 5S trong công việc hàng ngày. Ngay khi nhận ra bất kỳ vấn đề nào tại nơi làm việc, tất cả mọi người hãy cùng nhau thảo luận và tiến hành cải tiến.
